Wilfried Martens werd geboren op 19 april 1936 in Sleidinge en overleed op 9 oktober 2013 in Lokeren. Hij was een Belgische politicus die verbonden was aan CD&V. Martens groeide op in Sleidinge met vier siblings in eenvoudige omstandigheden. Na de dood van zijn vader in 1943 werd het gezin door zijn moeder alleen grootgebracht onder moeilijke omstandigheden.
Hij studeerde vanaf 1949 aan het Sint-Vincentiuscollege in Eeklo met een beursschip voor begaafden. Daar formuleerde hij politieke ideeën over federalisme in een redevoeringsexamen, kwam hij in contact met de Vlaamse Beweging en richtte hij een ABN-kern op. Hij vond dat kennis van het Nederlands essentieel was voor een onafhankelijk Vlaanderen. In 1955 begon hij rechten te studeren aan de Katholieke Universiteit Leuven. Tijdens zijn universiteitsjaren was hij actief in de Vlaamse Beweging en pleitte hij voor Nederlandstalige erkenning op Expo 58 in Brussel. In 1960 behaalde hij zijn doctoraat in de rechten, samen met een notarislicentie en een baccalaureaat in de thomistische filosofie. Tijdens zijn studies was hij ook voorzitter van het Katholiek Vlaams Hoogstudenten Verbond.
- Welke politieke functies vervulde Wilfried Martens?
- Hoe groeide Wilfried Martens op?
- Hoe verliepen Wilfried Martens' opleiding en zijn eerste politieke en beroepsmatige stappen?
- Hoe ontwikkelde Wilfried Martens zich in de Belgische politiek?
- Hoe verliep de politieke carrière van Wilfried Martens als premier van België?
- Hoe bouwde Wilfried Martens de Europese volkspartij uit?
- Welke rol speelde Wilfried Martens in het Centre for European Studies?
- Met wie was Wilfried Martens getrouwd, en hoeveel kinderen had hij?
Politieke loopbaan
Wilfried Martens was een Belgisch politicus die verbonden was aan CD&V. Hij werd geboren op 19 april 1936 in Sleidinge en overleed op 9 oktober 2013 in Lokeren. Martens was premier van Belgie van 1979 tot 1981 en opnieuw van 1981 tot 1992. Daarnaast was hij van 1990 tot 2013 voorzitter van de Europese Volkspartij.
Jeugd en gezin
Wilfried Martens groeide op in Sleidinge, samen met vier broers en zussen, in eenvoudige omstandigheden. In 1943 overleed zijn vader. Daarna voedde zijn moeder de vijf kinderen alleen op, en dat gebeurde onder moeilijke omstandigheden.
Opleiding en Vlaamse ontplooiing
Wilfried Martens studeerde vanaf 1949 aan het Sint-Vincentiuscollege in Eeklo met een beurssubsidie voor begaafde leerlingen. Daar formuleerde hij in een rede voor het retorica-examen al politieke ideeën over federalisme. Zijn retoricaleraar prees de speech, maar wees het federalisme-idee af. Aan het college kwam Martens ook in contact met mensen uit de Vlaamse Beweging. Hij richtte er een ABN-kern op en vond dat kennis van het Nederlands essentieel was voor een onafhankelijk Vlaanderen.
Vanaf 1955 studeerde hij rechten aan de Katholieke Universiteit Leuven. Tijdens die universitaire jaren bleef hij actief in de Vlaamse Beweging en pleitte hij voor de aanvaarding van het Nederlands op Expo 58 in Brussel. In Leuven behaalde hij in 1960 zijn doctoraat in de rechten. Daarnaast behaalde hij er ook een notariaatslicentie en een baccalaureaat in de thomistische filosofie. Tijdens zijn studies was hij voorzitter van het Katholiek Vlaams Hoogstudenten Verbond.
Na zijn studies werkte Martens vanaf 1960 als advocaat bij het Hof van Beroep in Gent. In 1968 volgde hij ook een internationaal seminarie aan de Harvard University.
Politieke loopbaan in België
Van 1960 tot 1964 was Wilfried Martens bestuurslid van de Vlaamse Volksbeweging (VVB). Op het VVB-congres van 4 februari 1962 pleitte hij voor de oprichting van een federale Belgische staat. In 1965 sloot hij zich aan bij de Christelijke Sociale Partij (PSC-CVP) en werd hij adviseur in het kabinet van premier Pierre Harmel. Een jaar later, in 1966, werd hij adviseur in het kabinet van premier Paul Vanden Boeynants. In 1968 werd hij benoemd tot bijzonder commissaris in het kabinet van minister Leo Tindemans. Na de splitsing van de PSC-CVP werd hij lid van de Christelijke Volkspartij (CVP). Van 1972 tot 1979 was hij voorzitter van de CVP. Daarnaast was hij van 1974 tot 1991 lid van de Belgische Kamer van Volksvertegenwoordigers.
Premierminister en regeringsleider
Wilfried Martens werd in april 1979 eerste minister van België. Tussen april 1979 en april 1981 leidde hij vier kabinetten, die gemiddeld zes maanden duurden. In die periode regeerde hij in coalities van christendemocratische en socialistische partijen, met in het derde kabinet ook liberalen. In april 1981 werd hij opgevolgd door Mark Eyskens.
Na de val van Eyskens’ regering en de vervroegde verkiezingen werd Martens in december 1981 opnieuw eerste minister. Van 1981 tot 1987 leidde hij de regeringen V en VI, die de Belgische financiële crisis moesten aanpakken met besparingsmaatregelen. Na de verkiezingen van december 1987 vormde hij een coalitie met de socialisten en de Vlaamse nationalistische Volksunie. In 1988 en 1989 speelde hij een bepalende rol in de grondwetsherzieningen die de federalisering van de Belgische staat verder vormgaven.
Na de verkiezingen van 24 november 1991 nam Martens drieënhalve maand later ontslag als eerste minister. Op 7 maart 1992 volgde Jean-Luc Dehaene hem op. Van 1991 tot 1994 was Martens ook lid van de Belgische Senaat.
Uitbouw van de Europese christendemocratie
Als voorzitter van de Belgische CVP droeg Wilfried Martens bij aan de oprichting van de Europese Volkspartij (EPP) in 1976. Hij was van 1976 tot 1977 voorzitter van de programmacommissie van die partij en werd op 10 mei 1990 president van de EPP, als opvolger van Jacques Santer. Onder zijn leiding opende de EPP haar lidmaatschap voor conservatieve en andere centrumrechtse partijen buiten de klassieke christendemocratische familie.
In de jaren daarna breidde hij de partij sterk uit. In 1991 werd de Spaanse Partido Popular opgenomen, in 1993 de Deense Conservative People's Party, in 1995 de Zweedse Moderates, in 1999 Silvio Berlusconi's Forza Italia en in 2001 de Gaullistische Rassemblement pour la République (RPR). Daardoor groeide de EPP uit tot de grootste partij op Europees niveau.
Martens was van 1993 tot 1996 ook voorzitter van de Europese Unie van Christendemocraten (EUCD). In 1998 fuseerde de EUCD met de EPP tijdens zijn leiding. In 1994 werd hij lid van het Europees Parlement en voorzitter van de EPP-fractie. In 1999 stelde hij zich om partijpolitieke redenen niet opnieuw kandidaat voor het Europees Parlement. Van 2000 tot 2001 was hij president van de Christendemocratische Internationale (CDI). Op 4 april 2013 vroeg hij Joseph Daul om het voorzitterschap van de EPP over te nemen wegens ernstige ziekte.
Rol in het Europese denken
Van bij de oprichting in 2007 was Wilfried Martens voorzitter van het Centre for European Studies, een functie die hij bekleedde tot aan zijn overlijden. In 2014 kreeg het centrum een nieuwe naam: het werd omgedoopt tot het Wilfried Martens Centre for European Studies, als eerbetoon aan Martens.
Huwelijken en gezin
Wilfried Martens was drie keer getrouwd. Van 1937 tot 2013 was hij gehuwd met Lieve Verschroeven; samen kregen zij twee kinderen. In 1998 trouwde hij met Ilse Schouteden, die in 1997 de tweeling van Martens ter wereld bracht. Martens en Schouteden gingen in 2007 uit elkaar. In 2008 trad hij in het huwelijk met Miet Smet, een CD&V-politica en voormalige collega.