Laurette Onkelinx werd geboren op 2 oktober 1958 in Ougrée. Zij is een Belgische politica van de Parti Socialiste (PS). Haar moeder is een Algerijnse Berber uit Kabylie en haar vader is een geboren Vlaming die naar het Waalse deel van België verhuisde. Onkelinx studeerde rechten aan de Universiteit van Luik, werkte tien jaar als advocaat en gaf ook sociaal recht als docent.
In 1987 werd zij verkozen als afgevaardigde voor het district Luik in de Belgische Kamer van Volksvertegenwoordigers. Daar voorzat zij de Justitiecommissie en was zij vicevoorzitter van het Belgische parlement. Sinds 1992 bekleedde zij verschillende ministeriële functies. Van 1992 tot 1993 was zij minister van Sociale Integratie, Volksgezondheid en Leefmilieubescherming in de regering-Dehaene I. In 1993 werd zij benoemd tot minister-president van de Franse Gemeenschap, een functie die zij tot 1999 uitoefende. Haar ambtstermijn viel samen met sociale conflicten met lerarenvakbonden tijdens een begrotingscrisis. Van 1999 tot 2003 was zij vice-eerste minister en minister van Werk en Gelijke Kansen in de regering-Verhofstadt I. Van 2011 tot 2014 was zij vice-eerste minister en minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid in de regering-Di Rupo.
- Welke ministeriële functies bekleedde Laurette Onkelinx sinds 1992?
- Hoe verliep Laurette Onkelinx haar opleiding en eerste professionele loopbaan?
- Welke politieke functies bekleedde Laurette Onkelinx tussen haar verkiezing in 1987 en 2014?
- Welke rol speelde Laurette Onkelinx in Beliris en in de federale politiek na 2014?
- Hoe verliepen Laurette Onkelinx haar huwelijk, gezinssituatie en de controverse rond Abbès Guenned?
- Waarom kwam Laurette Onkelinx onder vuur te liggen in verband met gevangenissen en publieke uitspraken?
Politieke loopbaan
Laurette Onkelinx werd geboren op 2 oktober 1958 in Ougrée. Zij is een Belgische politica van de Parti Socialiste (PS) en bekleedde sinds 1992 verschillende ministeriële functies. Van 2011 tot 2014 was zij vice-eerste minister en minister voor Sociale Zaken en Volksgezondheid in de regering-Di Rupo.
Opleiding en vroege loopbaan
Laurette Onkelinx groeide op in een gezin met een moeder die een Algerijnse Berber uit Kabylie is en een vader die een Vlaamse is die zich in het Waalse deel van België vestigde. Ze studeerde rechten aan de Université de Liège. Daarna werkte ze tien jaar als advocaat. Daarnaast gaf ze als docent sociaal recht onderwijs.
Van Kamerlid tot minister-president
In 1987 werd Laurette Onkelinx verkozen als afgevaardigde voor het arrondissement Luik in de Belgische Kamer van Volksvertegenwoordigers. Daar voorzat zij de Commissie Justitie en was zij ook ondervoorzitter van het Belgische Parlement. In de regering-Dehaene I was zij van 1992 tot 1993 minister van Sociale Integratie, Volksgezondheid en Leefmilieu. In 1993 werd zij benoemd tot minister-president van de Franse Gemeenschap, een functie die zij behield tot 1999. Haar ambtstermijn viel samen met sociale conflicten met lerarenvakbonden tijdens een budgetcrisis. In die periode zetelde zij ook kort in de Senaat, van 21 mei 1995 tot 21 juni 1995, en later was zij lid van de Waalse Raad van 13 juni 1999 tot 12 juli 1999 en van de Raad van de Franse Gemeenschap van 6 juli 1999 tot 12 juli 1999. Daarna werd zij vice-eerste minister en minister van Arbeid en Gelijke Kansen in de regering-Verhofstadt I van 1999 tot 2003. Vervolgens was zij vice-eerste minister en minister van Justitie in de regering-Verhofstadt II van 2003 tot 2007. Bij de gemeenteraadsverkiezingen van 2006 in Schaarbeek behaalde zij 5.083 stemmen, tegenover 12.654 voor Bernard Clerfayt. Van 2007 tot 2014 was zij minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid in de regeringen Verhofstadt III, Leterme I, Van Rompuy, Leterme II en Di Rupo, en vanaf de regering-Leterme I was zij opnieuw vice-eerste minister.
Beliris, Rosetta en politieke tegenstand
Sinds juli 1999 was Laurette Onkelinx voorzitter van Beliris, een samenwerkingsakkoord tussen de Belgische federale staat en het Brussels Hoofdstedelijk Gewest met een jaarlijks budget. Beliris ondersteunt de nationale en internationale rol van Brussel via infrastructurele maatregelen. Onkelinx nam ook een initiatief op het vlak van tewerkstelling voor jongeren met het plan Rosetta, genoemd naar de film van de gebroeders Dardenne.
Na de federale verkiezingen van 2014 werd zij fractieleider en oppositieleider van de socialisten. In die politieke context bedacht zij ook de term 'Kamikaze-regering' voor de regering-Michel. In de zomer van 2017 kwam zij onder druk te staan door de Samusocial-affaire, die verband hield met de Brusselse steun aan daklozen. Tijdens die affaire verdedigde zij haar politieke vriend en toenmalig Brussels burgemeester Yvan Mayeur. Op 13 september 2017 kondigde zij aan dat zij zich na de federale verkiezingen van 2019 zou terugtrekken uit de politiek.
Privéleven en controverse
Na haar scheiding van haar eerste echtgenoot Abbès Guenned werd de echtscheidingsprocedure in één maand afgerond om elk ongemak voor de minister-president te vermijden. Guenned verkreeg het Belgische staatsburgerschap via het huwelijk. In 1996 vaardigden de Marokkaanse autoriteiten een arrestatiebevel tegen hem uit wegens drugsgerelateerde feiten. Op 31 juli 1997 werd hij op de luchthaven Brussel-Zaventem opgepakt met een vervalst diplomatiek paspoort. Later werd hij ook in Turkije gearresteerd voor gelijkaardige feiten en, onder druk van de Belgische regering, naar België uitgewezen in plaats van naar Marokko. Ondanks die voorgeschiedenis was Guenned later getuige bij het huwelijk van Onkelinx met advocaat en grondwetspecialist Marc Uyttendaele in 1998. Guenned werkt bovendien als adviseur in haar ministerieel kabinet en is lid van de Centrale Raad van Moslims in België. Onkelinx heeft drie kinderen. Officieel woont zij in Schaarbeek in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, maar in werkelijkheid woont zij in Lasne. Op 8 november 2009 nam zij een recent nummer van het satirische tijdschrift Père Ubu in beslag, nadat de auteurs de arrestatie van haar dochter met Guenned voor een drugsdelict hadden bespot.
Controverse rond strafuitvoering en publieke uitspraken
In juli 2006 kreeg Onkelinx publieke kritiek omdat zij weekendverlof had goedgekeurd voor de crimineel Murat Kaplan. In augustus 2006 werd zij in verband gebracht met de ontsnapping van 28 gevangenen uit de gevangenis van Dendermonde. Ook speelde zij een rol in de zaak van crimineel Victor Hoxha, die na zijn uitwijzing terugkeerde naar België.
Premier Guy Verhofstadt vroeg haar om zware misdadigers niet vroeger vrij te laten voor 1 januari 2007, maar zij weigerde dat verzoek. Daarop vroegen CD&V en Vlaams Belang haar ontslag. Op 23 september 2006 werd opnieuw gemeld dat een andere crimineel niet was teruggekeerd na dagverlof. Tony Van Parys van CD&V bekritiseerde in september 2006 haar beslissing om gevangenen verlof te geven.
Later werd zij ook betrokken bij een akkoord tussen VLD en Parti Socialiste over vervroegde vrijlating, enkel met toestemming van het slachtoffer of de familie. In oktober 2007 schokte zij het publiek door Vlamingen huiselijke sponzen te noemen die de Belgische huis inroesten. Op 30 januari 2011 maakte zij op RTBF's Mise au point ook een middelvinger naar Etienne Schouppe.